โครงการแหล่งน้ำในไร่นานอกเขตชลประทาน หรือที่หลายคนเรียกว่า “บ่อจิ๋ว” เป็นโครงการของกรมพัฒนาที่ดินสำหรับเพิ่มแหล่งเก็บน้ำในพื้นที่เกษตรที่อยู่นอกระบบชลประทาน โดยข้อมูลโครงการระบุสระขนาด 1,260 ลูกบาศก์เมตร เกษตรกรที่สนใจควรเริ่มจากติดต่อสถานีพัฒนาที่ดินจังหวัด เพื่อให้ตรวจสอบพื้นที่ รอบดำเนินงาน และความพร้อมก่อนยื่นคำขอ
ตรวจสอบข้อมูลวันที่ 7 กันยายน 2569 บทความนี้เป็นแนวทางเตรียมตัว ไม่ใช่ประกาศเปิดรับสมัครทั่วประเทศ
โครงการนี้ช่วยเรื่องอะไร
กรมพัฒนาที่ดินอธิบายว่า โครงการมีเป้าหมายบรรเทาภัยแล้งและการขาดแคลนน้ำ พร้อมเพิ่มประสิทธิภาพการเก็บกักน้ำในพื้นที่ทำการเกษตรนอกเขตชลประทาน รายละเอียดพื้นฐานตรวจสอบได้จาก ชุดข้อมูลแหล่งน้ำในไร่นานอกเขตชลประทานของกรมพัฒนาที่ดิน
ตัวเลข 1,260 ลูกบาศก์เมตรเป็นขนาดความจุที่อ้างถึงในโครงการ ไม่ได้หมายความว่าจะมีน้ำเต็มสระตลอดปี ปริมาณน้ำที่ใช้ได้จริงยังขึ้นกับฝน น้ำไหลเข้าสระ การรั่วซึม และการใช้น้ำของแต่ละแปลง จึงควรวางแผนชนิดพืชและพื้นที่ปลูกให้สอดคล้องกับน้ำที่มี
ปี 2569 มีการดำเนินงานหรือไม่
มีข่าวการติดตามและตรวจรับงานโครงการปีงบประมาณ 2569 ในพื้นที่จังหวัดสกลนครจาก สถานีพัฒนาที่ดินสกลนคร อย่างไรก็ตาม ข่าวดำเนินงานในจังหวัดหนึ่งไม่ได้ยืนยันว่าอีกจังหวัดกำลังเปิดรับคำขอ หรือผู้สมัครรายใหม่จะได้รับจัดสรรในปีเดียวกัน ต้องสอบถามสถานีพัฒนาที่ดินที่รับผิดชอบแปลงของตนโดยตรง
เตรียมข้อมูล 5 เรื่องก่อนติดต่อเจ้าหน้าที่
รายการต่อไปนี้เป็นข้อแนะนำสำหรับเตรียมคุยกับเจ้าหน้าที่ ไม่ใช่รายการเอกสารบังคับที่ใช้เหมือนกันทุกพื้นที่
- ตำแหน่งแปลง: จดหมู่บ้าน ตำบล อำเภอ และเตรียมพิกัดหรือแผนที่เข้าถึงแปลง
- ข้อมูลการใช้ที่ดิน: เตรียมเอกสารที่มีอยู่และแจ้งว่าทำกินในฐานะใด หากมีผู้เกี่ยวข้องกับที่ดินหลายคนควรแจ้งตั้งแต่ต้น
- สภาพน้ำเดิม: บันทึกว่าแปลงขาดน้ำช่วงใด มีทางน้ำเข้าหรือแหล่งน้ำเดิมหรือไม่
- ตำแหน่งที่ต้องการขุด: ถ่ายภาพพื้นที่ ทางเข้าของเครื่องจักร และสิ่งกีดขวางให้เห็นชัด
- แผนใช้น้ำ: ระบุพืชที่ปลูก พื้นที่ใช้น้ำ และผู้ดูแลสระหลังดำเนินงาน
ต้องจ่ายเงินสมทบเท่าไร
ประกาศของ สถานีพัฒนาที่ดินชุมพรเกี่ยวกับบ่อที่ดำเนินการขุดในปีงบประมาณ 2569 ระบุเงินสมทบ 2,500 บาทต่อบ่อ และการตรวจสอบพื้นที่กับความพร้อมโดยเจ้าหน้าที่ ข้อมูลนี้ควรใช้เป็นจุดตั้งต้นในการสอบถาม ไม่ควรนำไปเหมารวมว่าทุกคำขอในรอบปัจจุบันมีค่าใช้จ่ายและเงื่อนไขเดียวกัน
ก่อนตกลงเข้าร่วม ให้ขอรายละเอียดว่าเงินสมทบครอบคลุมอะไร มีรายการใดที่เจ้าของแปลงต้องจัดเตรียมเพิ่ม และชำระผ่านช่องทางใดพร้อมหลักฐานรับเงิน อย่าวางแผนซื้อปั๊มหรือระบบท่อโดยถือว่าเป็นสิ่งที่โครงการจะจัดให้ จนกว่าจะได้รับคำยืนยัน
ขั้นตอนเริ่มต้นที่ทำได้
- ติดต่อสถานีพัฒนาที่ดินจังหวัด แจ้งว่าต้องการสอบถามโครงการแหล่งน้ำในไร่นานอกเขตชลประทาน ขนาด 1,260 ลูกบาศก์เมตร
- ถามว่าพื้นที่ของตนอยู่ในขอบเขตโครงการหรือไม่ และขณะนี้รับคำขอสำหรับปีงบประมาณใด
- ขอรายการเอกสาร เงื่อนไข ค่าใช้จ่าย และขั้นตอนตรวจพื้นที่จากหน่วยงาน
- ยื่นข้อมูลตามช่องทางที่เจ้าหน้าที่ยืนยัน และเก็บหลักฐานคำขอไว้ติดตามผล
หากไม่ทราบว่าควรติดต่อหน่วยงานใด สามารถสอบถามกรมพัฒนาที่ดินที่หมายเลข 1760 ซึ่งปรากฏบนเว็บไซต์ทางการ เพื่อขอช่องทางติดต่อในจังหวัดของตน
คำถามที่พบบ่อย
ยื่นคำขอแล้วจะได้ขุดทุกคนหรือไม่
ยังสรุปไม่ได้ การยื่นคำขอเป็นคนละขั้นตอนกับการผ่านการพิจารณาและได้รับจัดสรร ต้องรอหน่วยงานตรวจสอบพื้นที่และยืนยันผลก่อน
มีบ่อน้ำแล้วควรขอเพิ่มทันทีหรือไม่
ควรแจ้งสภาพแหล่งน้ำที่มีอยู่จริงให้เจ้าหน้าที่ประเมินก่อน บางแปลงอาจต้องแก้ปัญหาทางน้ำเข้า การเก็บน้ำ หรือแผนใช้น้ำ จึงจะตอบโจทย์ได้มากกว่าการเพิ่มบ่อโดยไม่มีข้อมูล
สำหรับการเตรียมข้อมูลอาชีพและแปลงเพาะปลูก อ่านเพิ่มเติมเรื่อง ขึ้นทะเบียนเกษตรกร ปี 2569/2570 โดยการมีทะเบียนเกษตรกรไม่ได้ทำให้ได้รับโครงการนี้โดยอัตโนมัติ
ภาพหน้าปกเป็นภาพประกอบสร้างด้วย AI ไม่ใช่ภาพสถานที่ดำเนินโครงการจริง
