ข้าวไม่งอกต้องตรวจว่าเมล็ดยังไม่งอกจริง หรืองอกแล้วตายก่อนเห็นต้น อย่ารีบหว่านซ้ำทั้งแปลง เพราะถ้าสาเหตุจากน้ำ ดินหรือการลงเมล็ดยังอยู่ เมล็ดรอบใหม่อาจเสียเหมือนเดิม
ดูรูปแบบความเสียหายก่อน
| ลักษณะที่พบ | จุดที่ควรตรวจ |
|---|---|
| เป็นแอ่งหรือจุดต่ำ | น้ำขัง การระบาย และสภาพเมล็ด |
| เป็นแนวตามเครื่อง | ความลึก การจ่ายเมล็ด หรือการปิดร่อง |
| กระจายทั่วแปลง | ล็อตเมล็ด การเตรียมเมล็ด และสภาพอากาศ |
| เมล็ดหายหรือกล้าเสียหลังงอก | ร่องรอยสัตว์ ศัตรูพืช และอาการต้นอ่อน |
รูปแบบเป็นเบาะแส ไม่ใช่คำวินิจฉัยแน่นอน ต้องขุดดูหลายจุดและเทียบกับจุดที่งอกดีในแปลงเดียวกัน
ขุดเมล็ดอย่างระมัดระวัง
บันทึกความลึก สภาพดิน กลิ่นและลักษณะเมล็ด ดูว่าพอง แตก มีราก เน่า หรือแห้งอยู่ ถ่ายภาพจุดเสียหายพร้อมชื่อพันธุ์ วันปลูกและการเตรียมเมล็ด หลีกเลี่ยงการสรุปว่าเป็นเชื้อราหรือขาดธาตุจากภาพเมล็ดเพียงภาพเดียว

ทดสอบล็อตที่เหลือควบคู่กัน
นำเมล็ดล็อตเดียวกันที่ยังเก็บไว้ทดสอบความงอกภายใต้สภาพเหมาะ หากผลดีแต่ในนาเสียมาก ให้ตรวจเงื่อนไขแปลงและการลงเมล็ด หากผลต่ำด้วยต้องพิจารณาคุณภาพ การเก็บ และความเหมาะของวิธีทดสอบ ส่งตรวจเมื่อจำแนกต้นอ่อนหรือเมล็ดผิดปกติไม่ชัด
แก้สาเหตุก่อนคำนวณปลูกซ่อม
ตรวจการระบายน้ำ ความสม่ำเสมอของพื้นที่และการตั้งเครื่องก่อนเพิ่มเมล็ด ประเมินพื้นที่ว่างจริง ระยะของต้นที่ขึ้นแล้วและช่วงเวลาที่ปลูกซ่อมยังเหมาะ การปลูกเพิ่มต่างอายุอาจทำให้ดูแลและเก็บเกี่ยวต่างกัน จึงต้องคิดต้นทุนและความเสี่ยงร่วมด้วย

กรณีที่ควรขอความช่วยเหลือ
หากเสียหายมาก ไม่ทราบประวัติสารที่ใช้ หรือสงสัยโรค/พิษจากวัสดุในดิน ให้ส่งข้อมูลแปลงกับตัวอย่างที่หน่วยงานแนะนำ อย่าเติมปุ๋ย สารกระตุ้น หรือสารกำจัดเชื้อโดยเดาสาเหตุ เก็บฉลากเมล็ดและบันทึกเพื่อย้อนตรวจได้
อ่านต่อ: ทดสอบล็อตเมล็ด · เตรียมดิน · จัดการน้ำ
แหล่งข้อมูล
ตรวจทาน 10 พฤศจิกายน 2569 อ้างอิง หลักตรวจคุณภาพเมล็ดพันธุ์; การเตรียมดินและข้อควรระวัง; หลักการจัดการน้ำ
หน้าปกและภาพประกอบสร้างด้วย AI เพื่ออธิบายเนื้อหา การตัดสินใจในแปลงควรใช้ข้อมูลพันธุ์ วิธีปลูก และสภาพพื้นที่จริง





